ارزیابی ریسک سیستماتیک دارایی‌ها با رویکرد تحلیل اخبار در بازار بورس تهران - معمارپور زهره; عسکرزاده دره غلام رضا; خواجه محمودآبادی حمید; ابطحی سیدیحیی (حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی)
ریسک سیستماتیک نقشی اساسی در سنجش و مدیریت داراییهای مالی ایفا می‌کند و به طور فزایندهای تحت تأثیر اطلاعات و رفتار سرمایه گذاران قرار دارد که بایستی مورد شناسایی قرار گیرد. از اینرو در این پژوهش، با تمرکز بر بازار بورس تهران، تلاش گردید تا برای نخستین بار در ایران، اثر احساسات منتقل شده توسط اخبار بر تغییرات بتای تحقق یافته شرکتها مورد بررسی قرار گیرد. رویکرد این مطالعه کاربردی و ترکیبی (کمی و کیفی) بوده و داده‌ها از نمونه‌ای هدفمند شامل ۷۴ شرکت از ۱۰ صنعت بورسی، طی سال‌های ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۲ جمع آوری گردید. متغیرهای کلیدی از طریق فناوری‌های هوش مصنوعی و روشهای پردازش زبان طبیعی از اخبار روزانه استخراج گردیده و با بهره گیری از مدل اقتصادسنجی پانل پویا با اثرات ثابت تحلیل شد. نتایج حاصل نشان داد که احساس مثبت ناشی از اخبار، به طور معناداری منجر به کاهش ریسک سیستماتیک شرکت‌ها در روز اعلام خبر می‌شود؛ در حالی که سکوت خبری و مشابهت بالای لحن اخبار شرکت با اخبار بازار، ریسک سیستماتیک را افزایش می‌دهند. همچنین حجم معاملات روزانه به عنوان شاخصی از نقدشوندگی، اثری کاهنده بر بتا داشته است. لذا ریسک سیستماتیک نه‌تنها تحت تأثیر عوامل اقتصادی، بلکه به شدت وابسته به کیفیت و لحن اطلاعات منتشره است و بینش‌های نوینی را در خصوص پویایی ریسک سیستماتیک در بازار سرمایه ایران بر پایه عوامل اطلاعاتی و رفتاری ارائه می‌دهند.