کاربرد حسابداری شتابی در گزارشگری مالی شرکت‌های نوآور - نوری مهدی; برهانی سید عباس; صفا مژگان (حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی)
هدف از این پژوهش، بررسی نقش و کاربرد حسابداری شتابی در بهبود گزارشگری مالی شرکت‌های نوآور و تحلیل تأثیر آن بر کیفیت، شفافیت و ارزش‌افزوده تصمیم‌گیری مالی است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی ـ توسعه‌ای و از حیث روش‌شناسی، از نوع آمیخته (کیفی–کمی) است. در بخش کیفی، داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۰ نفر از خبرگان حسابداری و مدیران مالی شرکت‌های نوآور گردآوری و با روش تحلیل مضمون (الگوی براون و کلارک) تحلیل شدند. در بخش کمی، پرسشنامه محقق‌ساخته بین ۲۰۰ نفر از حسابداران و مدیران مالی شرکت‌های نوآور در تهران توزیع شد و داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SmartPLS4 تحلیل گردید. پایایی، روایی همگرا و واگرا و شاخص‌های برازش مدل بررسی و تأیید شد. نتایج نشان داد که حسابداری شتابی بیشترین تأثیر را بر سرعت و کارایی فرآیندهای مالی دارد، سپس بر شفافیت و قابلیت اعتماد اطلاعات مالی، نوآوری و انعطاف‌پذیری و در نهایت بر ارزش‌افزوده تصمیم‌گیری اثرگذار است. همچنین، مؤلفه «چالش‌های پیاده‌سازی» شامل هزینه‌های بالا، مقاومت سازمانی و نیاز به زیرساخت فناورانه، نقش تعدیل‌گر در روابط مدل ایفا می‌کند. ضریب تعیین (R²) برای سازه‌های درون‌زا بالاتر از 0.8 و شاخص‌های Q² و f² نشانگر قدرت پیش‌بینی قوی مدل بودند. یافته‌های کیفی نیز نشان دادند که حسابداری شتابی با افزایش سرعت پردازش داده‌ها، اتوماسیون مالی، و پیوستگی گزارشگری، موجب بهبود تصمیم‌گیری‌های مدیریتی و افزایش اعتماد ذی‌نفعان می‌شود. حسابداری شتابی به عنوان یک رویکرد نوین، توانسته است پیوند میان فناوری و گزارشگری مالی را در شرکت‌های نوآور برقرار کند. این نظام با افزایش سرعت، دقت و شفافیت، نه‌تنها کیفیت تصمیم‌گیری‌های مالی را ارتقا می‌دهد بلکه زمینه ایجاد مزیت رقابتی پایدار و جلب اعتماد سرمایه‌گذاران را نیز فراهم می‌سازد. موفقیت اجرای آن مستلزم آموزش نیروی انسانی، سرمایه‌گذاری فناورانه و حمایت سازمانی است.