حسابداری، امور مالی و هوش محاسباتی 3092-7366 4 پاییز 1405 1405 06 01 Investigating the Effects of Investors’ Susceptibility to Interpersonal Influence and Financial Literacy in Determining Objective-Oriented Investment Behavior بررسی آثار حساسیت سرمایه‌گذاران به نفوذ بین‌فردی و سواد مالی در تعیین رفتار سرمایه‌گذاری هدف‌محور 1 15 10.61838/jafci.305 FA مهدیه منگلی کنگی گروه حسابداری، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران. مسعود ستوده گروه حسابداری، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران. محمد سرچمی گروه حسابداری، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران. Journal Article 1404/07/02 <p>The objective of this study is to examine how financial literacy and susceptibility to interpersonal influence shape objective-oriented investment behavior through cognitive, motivational, and behavioral mechanisms. This applied, descriptive–survey study was conducted among individual investors in Iran’s capital market with at least two years of continuous investment experience. A convenience sampling method was used, and 369 valid questionnaires were collected. Standardized instruments were employed to measure financial literacy, susceptibility to interpersonal influence, financial self-efficacy, risk attitude, disposition effect, and objective-oriented investment behavior. Data were analyzed using structural equation modeling (SEM) with Smart-PLS. The results indicated that financial literacy has both direct and indirect significant effects on objective-oriented investment behavior, mediated by enhanced financial self-efficacy and reduced disposition effect. Susceptibility to interpersonal influence negatively affected the disposition effect and positively influenced objective-oriented investment behavior. Financial self-efficacy showed a positive direct effect on objective-oriented behavior and a negative effect on the disposition effect. Risk attitude did not exhibit a significant mediating effect; however, its moderating role in the relationship between financial literacy and investment behavior was confirmed. Model fit indices (R² and Q²) demonstrated satisfactory explanatory and predictive power. Financial literacy, interpersonal influence susceptibility, financial self-efficacy, and behavioral biases collectively shape objective-oriented investment behavior. Enhancing financial knowledge alone is insufficient; psychological and behavioral characteristics of investors must also be integrated into interventions and policy designs.</p> <p>هدف این پژوهش بررسی نقش سواد مالی و حساسیت سرمایه‌گذاران به نفوذ بین‌فردی در تبیین رفتار سرمایه‌گذاری هدف‌محور با تأکید بر عوامل شناختی، انگیزشی و رفتاری است. این پژوهش از نوع کاربردی و توصیفی–پیمایشی است. جامعه آماری شامل سرمایه‌گذاران حقیقی فعال در بازار سرمایه ایران است که سابقه حداقل دو سال فعالیت دارند. نمونه‌گیری به‌صورت غیراحتمالی در دسترس انجام شد و 369 پرسشنامه معتبر گردآوری شد. برای سنجش متغیرها از پرسشنامه‌های استاندارد سواد مالی، حساسیت به نفوذ بین‌فردی، خودکارآمدی مالی، اثر تمایل، نگرش ریسک و رفتار سرمایه‌گذاری هدف‌محور استفاده شد. داده‌ها با مدل‌سازی معادلات ساختاری و نرم‌افزار Smart-PLS تحلیل گردید. نتایج نشان داد سواد مالی اثر مستقیم و غیرمستقیم معناداری بر رفتار سرمایه‌گذاری هدف‌محور دارد و این اثر از مسیرهایی شامل خودکارآمدی مالی و کاهش اثر تمایل تقویت می‌شود. حساسیت سرمایه‌گذاران به نفوذ بین‌فردی نیز دارای دو مسیر اثرگذاری است: تأثیر منفی و معنادار بر اثر تمایل و تأثیر مثبت و معنادار بر رفتار سرمایه‌گذاری هدف‌محور. خودکارآمدی مالی اثر مثبت مستقیم بر رفتار هدف‌محور و اثر منفی معنادار بر اثر تمایل دارد. نگرش ریسک نقش میانجی معناداری نداشت، اما اثر تعدیل‌کننده آن در رابطه بین سواد مالی و رفتار هدف‌محور تأیید شد. شاخص‌های برازش مدل (R² و Q²) نیز کیفیت مناسب مدل را نشان دادند. سواد مالی، خودکارآمدی و حساسیت به نفوذ بین‌فردی در کنار سوگیری‌های رفتاری همچون اثر تمایل نقش مهمی در شکل‌گیری رفتار سرمایه‌گذاری هدف‌محور دارند. افزایش دانش مالی به تنهایی برای اصلاح تصمیم‌های سرمایه‌گذاری کافی نیست و باید ویژگی‌های روان‌شناختی و رفتاری سرمایه‌گذاران نیز مورد توجه قرار گیرد.</p> https://www.jafci.com/index.php/jafci/article/download/305/251